09/02/2023
Düzelen Türkiye-BAE İlişkileri ve Ortadoğu’ya Etkisi
Ortadoğu’da 2011 yılında başlayan Arap Baharı süreci ve sonrasında farklı kutuplar içerisinde yer aldıkları için çatışmacı bir zeminde gelişen Türkiye-Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ilişkileri, son dönemde daha ılımlı, uzlaşmacı ve iş birliği merkezli bir görünüm sergilemektedir.
Türkiye’nin Arap Baharı sürecinde Arap halklarının yanında yer alması ve onları talepleri konusunda desteklemesi, başta BAE olmak üzere Suudi Arabistan ve monarşiyle yönetilen bazı ülkeleri rahatsız etmiştir. Bu kapsamda Mısır, Libya, Yemen, Tunus, Sudan ve Suriye coğrafyası, Türkiye ve BAE’nin doğrudan karşı karşıya geldiği yerler olmuştur.
2013 yılında Mısır’daki askerî darbeyi destekleyen ve bu hamlesinde başarılı olan BAE, bu süreçle birlikte yumuşak ve sert gücünün farkına varmıştır. Mısır’da Müslüman Kardeşler üyesi Muhammed Mursi’nin Arap Baharı süreci sonunda cumhurbaşkanı seçilmesini kendisi için büyük bir tehlike olarak gören BAE, dönemin Mısır Savunma Bakanı General Abdulfettah es-Sisi’yi Mursi’ye karşı askerî darbe yapması için teşvik etmiştir. Suudi Arabistan dâhil birçok ülke daha Mısır’daki darbeye destek vermiş ancak özellikle BAE, Mısırlı darbecilere her türlü istihbarat ve finansal yardımı sağlayarak ülkede önemli bir aktör hâline gelmiştir.
Mısır’da elde ettiği başarıdan sonra nüfuz ağırlığının farkına varan BAE, akabinde Yemen, Sudan, Libya, Suriye, Somali gibi çatışma alanlarında Türkiye’nin karşısında yer almıştır. Doğu Akdeniz’de Türkiye’nin izlediği politikaları baltalamak ve haklı davasını boşa düşürmek için Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Yunanistan ile ilişkilerini geliştirmiştir.
Suudi Arabistan, BAE, Bahreyn gibi Körfez ülkeleri 2017 yılında Katar’a karşı başlattıkları çevreleme ve izolasyon hareketi sırasında da Türkiye ile karşı karşıya gelmiştir. Bu noktada belirtmek gerekir ki, bu süreçte izlenen politikalar incelenirken BAE ve Suudi Arabistan veliaht prensleri Muhammed b. Zayed ile Muhammed b. Selman’ın yani genç kuşak veliaht prenslerin politikalarının da göz önünde bulundurulması, meselenin anlaşılması açısından önem arz etmektedir. Zira Katar’a yönelik söz konusu hamlenin temel sebebi, BAE ve Suudi Arabistan veliaht prenslerinin Katar’ın kendilerinden farklı politikalar izlemesini cezalandırmak istemesidir. Türkiye, Katar’a uygulanan bu ambargo ve çevreleme harekâtına karşı çıkarak Katar’ın yanında yer almış ve ülkede olası bir iktidar değişimi veya işgalin önüne geçmiştir. Bu süreçte BAE’li yöneticiler, Türkiye’nin bölgedeki politikalarından duydukları rahatsızlığı, Türkiye İran’dan daha tehlikeli ve mücadele edilmesi gereken bir ülke diyerek ifade etmişlerdir.
Etiketler : Türkiye-BAE İlişkileri
